Szlak Misia Chełmisia. Atrakcja turystyczna Chełma
Podróże

Szlak Misia Chełmisia. Atrakcja turystyczna Chełma

kwi 22, 2025

W Chełmie od 2021 roku można spotkać niewielkie, brązowe figurki niedźwiadków, które szybko zdobyły serca mieszkańców i turystów. Rzeźby mierzące około 50 centymetrów, zdobią place, parki i ulice, tworząc unikalny szlak turystyczny. Każda figurka jest inna, wyposażona w atrybuty związane z miejscem, w którym stoi. Skąd wziął się pomysł i dlaczego akurat niedźwiadki?

Geneza pomysłu. Niedźwiedź z herbu miasta

Pomysł na chełmskie niedźwiadki zrodził się w 2020 roku, gdy władze miasta, zainspirowane sukcesem wrocławskich krasnali, postanowiły stworzyć atrakcję turystyczną, która wyróżni Chełm. Biały niedźwiedź od dawna jest obecny w herbie miasta i prezydent miasta Jakub Banaszek, zaproponował stworzenie figurek niedźwiadków, które nawiązywałyby do dawnej legendy. Mieszkańcy, w głosowaniu, wybrali realistyczny design rzeźb zamiast kreskówkowego, co nadało im bardziej autentyczny charakter. Pierwsze figurki pojawiły się w lipcu 2021 roku, a ich sukces sprawił, że projekt jest kontynuowany.

Finansowanie i wykonanie chełmskich figurek

Realizacja projektu była możliwa dzięki środkom z budżetu miasta. Pierwsze jedenaście figurek, ustawionych w 2021 roku, kosztowało 72 600 złotych. Kolejna partia, również obejmująca jedenaście rzeźb, została sfinansowana w 2024 roku za 132 000 złotych. Wyższe koszty wynikały z rosnących cen materiałów i bardziej skomplikowanych projektów.

chełmskie niedźwiadki szlak misia Chełmisia
Chełmskie niedźwiadki – ten siedzi niemal na środku rynku czyli placu Edwarda Łuczkowskiego

Figurki wykonuje Wytwórnia Rzeźby z Kłodzka, specjalizująca się w precyzyjnych odlewach z brązu. Każda rzeźba jest starannie projektowana, by odzwierciedlać specyfikę miejsca, w którym zostanie umieszczona. Na przykład Miś Konduktor ma gwizdek i znakownik, a Miś Artysta trzyma paletę i pędzel. Proces tworzenia obejmuje konsultacje z miastem, by zapewnić, że figurki harmonijnie wpisują się w otoczenie. Pomimo opóźnień spowodowanych powodzią w 2024 roku, nowe niedźwiadki stopniowo pojawiają się w Chełmie.

Dlaczego niedźwiadki? Symbolika i lokalna tożsamość

Figurki, choć nawiązują do białego niedźwiedzia z herbu miasta, są brązowe i wykonane z brązu. Ich niewielki rozmiar i sympatyczny wygląd sprawiają, że są atrakcyjne zwłaszcza dla dzieci, które traktują je jak bajkowych towarzyszy. Dla dorosłych niedźwiadki to sposób na odkrywanie miasta. Każda figurka opowiada historię miejsca, w którym stoi. Projekt jest też odpowiedzią na potrzebę promocji Chełma jako miejsca pełnego historii i kultury, które ma do zaoferowania więcej niż tylko podziemia kredowe, w których (podobno) życie Duch Bieluch.

chełmskie niedźwiadki szlak misia Chełmisia
Chełmskie niedźwiadki. Ten z wagą Temidy w łapce stoi obok gmachu sądu

Szlak niedźwiadków i ich lokalizacje

Obecnie w Chełmie znajduje się 22 niedźwiadki i tworzą szlak turystyczny „Tropem Misia Chełmisia”. Pierwsze jedenaście figurek pojawiło się w 2021 roku. Wśród nich jest Miś w przedwojennym tużurku przy Gmachu na placu Niepodległości, symbolizujący historyczne znaczenie budynku. Przy Chełmskim Domu Kultury stoi Miś z gitarą, zapraszający na wydarzenia kulturalne, a przy fontannie na placu Gdańskim można zobaczyć Misia z parasolką, odpoczywającego w letniej scenerii. Para niedźwiadków w strojach ślubnych zdobi okolicę Urzędu Stanu Cywilnego w Pałacu Kretzschmarów, a Miś przebrany za Ducha Bielucha strzeże wejścia do Chełmskich Podziemi Kredowych. Przy Chełmskiej Bibliotece Publicznej znajduje się Miś z książką, a przed Urzędem Miasta – Miś w garniturze z teczką. Niedźwiadek z kołem ratunkowym stoi przy Chełmskim Parku Wodnym, a dwa Misie z noszami upamiętniają medyków przy szpitalu na ulicy Ceramicznej. W Parku im. Unii Europejskiej para niedźwiadków siedzi przy ławce, tworząc romantyczną scenę.

W 2024 roku szlak powiększył się o kolejne jedenaście figurek. Miś Konduktor z gwizdkiem i znakownikiem stanął na placu Dworcowym, a Miś Podróżnik z walizką wita przyjezdnych przy stacji Chełm Miasto na ulicy Lubelskiej. Miś Sportowiec z piłką zdobi okolicę hali MOSiR, a Miś Temida z wagą symbolizuje sprawiedliwość przy Sądzie Rejonowym na alei Żołnierzy I AWP. Przy Chełmskim Ośrodku Informacji Turystycznej znajduje się Miś Turysta z plecakiem, a na placu Kupieckim – Miś Straganiarz w słomkowym kapeluszu z koszem warzyw. Miś Artysta z paletą i pędzlem w berecie stoi przy Muzeum Ziemi Chełmskiej, a Miś Rowerzysta zachęca do aktywności przy bulwarze wzdłuż rzeki Uherki. Na placu Łuczkowskiego można spotkać Misia z wiadrem wody, a w Parku Miejskim – kolejną parę niedźwiadków przy ławce. Ostatni z nowego zestawy, Miś Chełmiś, trzymający serce z napisem „Chełm Miasto Wielu Opowieści”, również zdobi plac Łuczkowskiego.

chełmskie niedźwiadki szlak misia Chełmisia
Szlak misia Chełmisia. Figurka obok dworca Chełm Główny (obecnie powstaje tu nowych gmach dworca)

Chełmskie niedźwiadki – atrakcja i promocja miasta

Chełmskie niedźwiadki szybko stały się czymś więcej niż tylko dekoracją. Tworząc szlak turystyczny, zachęcają do spacerów i odkrywania miasta, od historycznych budynków po zielone bulwary. Ich popularność porównywana jest do wrocławskich krasnali czy gdańskich lwów Hewelionów. Figurki przyciągają rodziny z dziećmi, które chętnie fotografują misie i szukają ich w kolejnych lokalizacjach.

Miasto planuje dalszy rozwój projektu, w tym uruchomienie gry miejskiej, która zaangażuje turystów w interaktywne zwiedzanie. Rozważane jest także włączenie lokalnych przedsiębiorców, którzy mogliby sponsorować nowe figurki promujące ich działalność. Pomimo podzielonych opinii – niektórzy mieszkańcy uważają figurki za kiczowate i wskazują na inne potrzeby miasta – niedźwiadki zyskały ogólnopolski rozgłos, stając się symbolem kreatywnej promocji Chełma.

Przyszłość niedźwiadków z Chełma

Sukces projektu sprawił, że Chełm nie zamierza poprzestać na 22 figurkach. Władze miasta zapowiadają stopniowe powiększanie liczby niedźwiadków, choć kolejne inwestycje będą zależeć od dostępnych funduszy i priorytetów budżetowych miasta. Wyzwaniem pozostaje utrzymanie figurek w dobrym stanie, zwłaszcza że brąz, choć trwały, wymaga konserwacji. Można już napisać, że niedźwiadki na stałe wpisały się w krajobraz Chełma. Każda nowa figurka, to kolejna opowieść o mieście, która zaprasza do odkrywania historii, kultury i uroków miasta nad Uherką.

Chełmskie niedźwiadki – tekst + zdjęcia: (c) Karykatura.com / GR

Zobacz też:
>
>